Pracownia Historii Dramatu 1864-1939 przy Instytucie Literatury Polskiej Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego

Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza

Katedra Dramatu i Teatru oraz Katedra Literatury Współczesnej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II

zapraszają do udziału w wydarzeniach,

które odbędą się w Muzeum Jana Kasprowicza na Harendzie

w dn. 2 marca 2019 roku

Seminarium

Dramatyczny koniec Młodej Polski – (re)wizje

10.30-14.00

Podczas seminarium, którego celem jest analiza dramatyczno-teatralnej spuścizny epoki modernizmu z perspektywy odzyskania niepodległości oraz zjawisk związanych z kontynuacją i ewolucją poszukiwań artystycznych, chcemy podjąć refleksję nad obecnością dziedzictwa Młodej Polski w kulturze literackiej i teatralnej kolejnych lat – od dwudziestolecia międzywojennego po współczesność.

Proponujemy dyskusję wokół dramatów Stanisława Wyspiańskiego, Tadeusza Micińskiego, Stanisława Przybyszewskiego, Stefana Żeromskiego, Jana Kasprowicza oraz innych, zarówno uznanych, jak i zapomnianych twórców kształtujących obraz dramatu i teatru epoki.

17.00-18.00

„A przecież zebrałem tyle słów w jednej linii”.

Wieczór autorski Karola Samsela

wokół tomu „Z domami ludzi” oraz poematu „Autodafe”

Muzeum Jana Kasprowicza

Harenda 12a

34-500 Zakopane

Szanowni Państwo,

15 stycznia minie 150 lat od urodzin Stanisława Wyspiańskiego. Pracownia Historii Dramatu 1864-1939 Wydziału Polonistyki UW   i Katedra Literatury XX w. Instytutu Filologii Polskiej UP im. KEN oraz Muzeum Historyczne Miasta Krakowa zapraszają  

na    s e m i n a r i u m  

 CZYTANIE WYSPIAŃSKIEGO

Termin: 5 lutego 2019 r.
„RYDLÓWKA”,  ul. Tetmajera 28, Kraków

LICZBA MIEJSC OGRANICZONA. PROSIMY O WCZEŚNIEJSZĄ REZERWACJĘ MIEJSC W CENTRUM OBSŁUGI ZWIEDZAJĄCYCH tel. 12 426 50 60.

część I

11.00-12.30

Dyskusja: Twórczość dramatyczna Stanisława Wyspiańskiego 

12.30-13.00 przerwa kawowa
część II

13.00-15.00

Wykład prof. dr hab. Marii Jolanty Olszewskiej „Betlejem Polskie” Lucjana Rydla 

część III

15.15 wyjazd busem do kościoła Św. Sebastiana w Wieliczce Zwiedzanie, analiza polichromii Włodzimierza Tetmajera,

Wykłady:

•  mgr Michała Zdunika Requiem
• dr hab. prof. UG  Edwarda Jakiela O indeksie biblijnym do twórczości Stanisława Wyspiańskiego – zarys projektu i wstępne realizacje.

część IV

6 lutego, Bazylika Św. Michała Archanioła, Sanktuarium Męczeństwa Św. Stanisława na Skałce

9.00 Wykład dr hab. Elżbiety Flis-Czerniak, „Szermierze przez wieczność”. Wydarzenia skałeczne w dylogii dramaturgicznej Stanisława Wyspiańskiego.

Serdecznie zapraszamy na kolejne seminarium Pracowni Historii Dramatu.

Tym razem będzie ono poświęcone dramaturgii Tadeusza Micińskiego, w roku setnej rocznicy śmierci Artysty.

Spotkanie poprowadzą prof. Elżbieta Flis-Czerniak (UMSC) i prof. Sabina Brzozowska (UO).

Z okazji 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości serdecznie zapraszamy na ogólnopolską konferencję naukową

Niepodległość jako projekt i doświadczenie.

Literatura, sztuka i myśl społeczno-polityczna lat 1864-1939 wobec problemu narodowej wartości

Odbędzie się ona w dniach 27-28 listopada 2018 r.

Organizatorzy:

– Katedra Modernizmu Polskiego, Katedra Muzeologii i Katedra Literatury
XX Wieku na Wydziale Nauk Humanistycznych UKSW
– Pracownia Historii Dramatu 1864–1939 przy Instytucie Literatury Polskiej
Wydziału Polonistyki UW
– Instytut Józefa Piłsudskiego Poświęcony Badaniu Najnowszej Historii Polski
w Warszawie
– Archiwum Akt Nowych

Szczegółowy program do pobrania: Niepodległość jako projekt.

16 października już za nami, ale zapraszamy do lektury tekstu prof. Marii J. Olszewskiej o dramaturgicznej drodze Karola Wojtyły.

Do pobrania TUTAJ.

Fot. ze zbiorów Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej im. Hieronima Łopacińskiego w Lublinie, PD

Zapraszamy na spotkanie 9 listopada 2018 r. o godzinie 11.30 do Muzeum Józefa Czechowicza w Lublinie.

Franciszka Arnsztajnowa – znana przede wszystkim jako poetka – ma w swoim dorobku także kilka sztuk teatralnych, z których trzy: Perkun z 1896 roku, Na wyżynach (Krystyna) z 1899 roku i W stojącej wodzie z 1901 roku, cieszyły się swego czasu sporym powodzeniem i były grane nie tylko na scenach jej rodzinnego Lublina, ale także Lwowa, Krakowa i Łodzi. Niestety poza dwoma krótkimi sztukami żaden z jej tekstów dramatycznych nie ukazał się drukiem, z trzech wyżej wymienionych sztuk do naszych czasów przetrwała jedynie rękopiśmienna wersja Na wyżynach. Być może dlatego Arnsztajnowa-dramaturg w zasadzie nie istnieje w świadomości współczesnych badaczy literatury.

Stąd Pracownia Historii Dramatu 1864-1939 wspólnie z Muzeum Literackim w Lublinie (Oddziałem Muzeum Lubelskiego) postanowiła przypomnieć zachowany dorobek dramaturgiczny tej lubelskiej poetki, poddać go badawczej refleksji, spróbować umieścić w kontekście historycznoliterackim, zastanowić się nad jej znaczeniem i możliwością przywrócenia współczesnemu odbiorcy. Seminarium odbędzie się w siedzibie Muzeum Józefa Czechowicza w Lublinie przy ulicy Złotej 3 – naprzeciwko kamienicy, w której przez lata mieszkała i tworzyła autorka W stojącej wodzie.

Do pobrania zachowane teksty dramatów Franciszki Arsztajnowej:

Córka

Zaloty

Na wyżynach

Lucaniolo

Zapraszamy na wykłady w ramach seminarium reżyserskiego podejmującego temat najbliższego Festiwalu Nowe Epifanie – JUDASZ.
Szczegóły poniżej oraz na stronie: http://noweepifanie.pl/nowe-epifanie-w-akademii-teatralnej/

Realizacja spektaklu i premiera podczas X edycji Festiwalu Nowe Epifanie – to finał seminarium reżyserskiego przeznaczonego dla studentów II i III roku Wydziału Reżyserii oraz II roku Wydziału Aktorskiego.

Nasza propozycja skierowana jest głównie do studentów II i III roku reżyserii. Chcemy, by w pracach przygotowywanych na zajęcia seminarium reżyserskiego podjęli oni tematykę najbliższego Festiwalu, czyli temat Judasza.

Ten niezwykle pojemny motyw w kulturze przybliżą studentom specjalnie zaproszeni wykładowcy, którzy poprowadzą cykl zajęć. Ks. prof. dr hab. Marek Starowieyski opowie o motywie Judasza w apokryfach Nowego Testamentu, dr Mirosław Gołuński przedstawi imagologiczny obraz biblijnego zdrajcy w polskim dramacie, dr hab. Maria Jolanta Olszewska opowie o wizerunku Judasza w literaturze przełomu XIX i XX wieku, a dobrze znany studentom Akademii Teatralnej ks. dr Henryk Paprocki będzie mówił o Judaszu w Biblii, liturgii oraz teologii Sergiusza Bułgakowa. Pełny harmonogram wykładów zamieszczamy poniżej.

Wykłady odbywać się będą na Akademii Teatralnej i są otwarte dla wszystkich widzów Festiwalu!

Na koniec seminarium reżyserskiego odbędą się egzaminy. Obejrzymy je razem z wykładowcami i wybierzemy jeden bądź dwa najciekawsze, które potem zostaną przeznaczone do realizacji – rozwinięcia w pełny spektakl. Premiera będzie wpisana w kalendarz i program X edycji Festiwalu.

Serdecznie zapraszamy do udziału!

26.09 g. 19.00 – ks. dr Henryk Paprocki,   Postać Judasza w Biblii, liturgii i teologii Sergiusza Bułgakowa
27.09 g. 18.00 –  prof. dr hab. Maria Jolanta Olszewska UW, Wizerunki Judasza w literaturze przełomu wieków XIX i XX
28.09 g. 15.00 – dr Mirosław Gołuński UKW, Nasz Judasz. Imagologiczny obraz biblijnego zdrajcy w polskim dramacie
2.10 g. 18.00 – dr. hab. Beata Popczyk-Szczęsna, Piętno zdrajcy. Sposób kreacji postaci Judasza w dramacie Ireneusza Iredyńskiego „Żegnaj, Judaszu”
3.10 g. 19.00 – ks. prof. dr hab. Marek Starowieyski, Judasz w apokryfach Nowego Testamentu
4.10 g. 18.00 – dr Patryk Kencki, Postać Judasza w polskiej tradycji misteryjnej,
5.10 g. 15.00 – dr Sebastian Duda, Kuszenie i śmierć. Próba filozoficznego ujęcia zdrady
5.10 g. 17.00 – prof. Dariusz Kosiński, Judasz w Reducie

Zakład Historii i Teorii Teatru IS PAN zaprasza do udziału w międzynarodowej konferencji interdyscyplinarnej „Teatr i dramat w więzieniu. Więzienie w teatrze i w dramacie”, która odbędzie się w dniach 22–23 listopada 2018 roku w Instytucie Sztuki PAN w Warszawie.

Szczegółowy opis oraz informacje dla osób chcących przedstawić swój referat TUTAJ.

Zapraszamy.

Najnowszy numer „Teologii Politycznej Co Tydzień” poświęcony jest twórczości Lwa Tołstoja. Wśród wielu interesujących artykułów znajduje się również tekst o dramacie „Potęga ciemnoty” autorstwa prof. Marii Olszewskiej.

Zapraszamy do lektury TUTAJ.

Zapraszamy do lektury kolejnych tekstów o Stanisławie Żeromskim:

Stefan Żeromski – władca Zakopanego?

oraz

„Przedwiośnie” to powieść niezrozumiana

Katedra Dramatu i Teatru

Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II

oraz Teatr ITP

zapraszają na Ogólnopolską Sesję Naukową

OBLICZA WOLNOŚCI WE WSPÓŁCZESNYM TEATRZE CHRZEŚCIJAŃSKIM,

która odbędzie się w dniu 16 listopada 2018 r. w Lublinie

Szanowni Państwo,

w XXI wieku można zauważyć sporą ilość spektakli podejmujących tematykę chrześcijańską, ale najczęściej w kontekście krytyki kościoła czy rozliczenia z przeszłością. Wyraźnie widoczny jest brak przedstawień promujących wartości ewangeliczne. Tę przestrzeń z coraz większym powodzeniem zaczynają wypełniać teatry amatorskie, które swym warsztatem i podejściem do pracy scenicznej niejednokrotnie mogą się równać z tzw. sceną profesjonalną. Nasza sesja pt. Oblicza wolności we współczesnym teatrze chrześcijańskim ma być teoretyczną refleksją nad sytuacją dzisiejszego teatru chrześcijańskiego, szczególnie skupiając się wokół problematyki wolnościowej w tychże działaniach.

Spotkanie to będzie połączone z dwudniowym II Forum Teatrów Chrześcijańskich (16-17 XI). W ubiegłym roku zgromadziło ono ponad osiemdziesięcioosobową grupę przedstawicieli różnych teatrów działających aktywnie od wielu lat w Polsce, a podejmujących w swych spektaklach problematykę religijno-moralną. Tegoroczne spotkanie będzie połączone z prezentacją kilku wybranych przedstawień zaproszonych teatrów chrześcijańskich („Teatr Logos” z Łodzi, „Teatr-A” z Gliwic, „Teatr Eden” z Wieliczki). Zaplanowane są także panele i prezentacje zespołów, które w ostatnim roku dołączyły do naszej społeczności.

Tym razem tematem debaty naukowej w ramach sesji, jak i panelu twórców teatrów podczas II Forum Teatrów Chrześcijańskich, postanowiliśmy uczynić sceniczne formy odwołań do dziedzictwa chrześcijańskiego, podejmując refleksję przede wszystkim nad jego współczesnymi realizacjami teatralnymi. Zgodnie z ideą przyjętą w formule naszego spotkania pragniemy poddać dyskusji to, co dzieje się na różnych polach scenicznych w XXI wieku w naszej ojczyźnie. Czytaj dalej →

Zapraszamy do lektury artykułu prof. Marii Olszewskiej o Stanisławie Wyspiańskim. Artykuł ukazał się w sierpniowym wydaniu „Teologii Politycznej Co Tydzień”. Całość TUTAJ.

Drzeworyt Władysława Skoczylasa, ok. 1918 r.

Zapraszamy do odsłuchania audycji wyemitowanej przez Audycje Kulturalne (audycjekulturalne.pl) Narodowego Centrum Kultury. Gościem „Kultury na 5” była prof. Maria Olszewska, która mówiła o pięciu, jej zdaniem, nieoczywistych utworach Stefana Żeromskiego. Jakie to teksty można dowiedzieć się TUTAJ.

Zapraszamy.

W dniach 11-12 maja 2018 r. w Nałęczowie, w budynku dawnej ochronki stworzonej przez Stefana Żeromskiego, odbyła się konferencja pt. W kręgu dramatu obyczajowego: Stefan Żeromski i inni (XIX–XX wiek).

Została ona zorganizowana przez Pracownię Historii Dramatu 1864–1939, Instytut Literatury Polskiej, Wydział Polonistyki UW oraz Muzeum Lubelskie w Lublinie, Oddział Muzeum Literackie w Nałęczowie, Filię Muzeum Stefana Żeromskiego. Czytaj dalej →

9 maja 2018 r. w ramach seminariów organizowanych przez Pracownię spotkaliśmy się z Lauren Dubowski i dr Elżbietą Grzyb, by porozmawiać o wyzwaniach stojących przed tłumaczami tekstów Stanisława Wyspiańskiego i Stanisława Ignacego Witkiewicza.

Lauren Dubowsky jest doktorantką na wydziale Fine Arts Yale School of Drama. Od strony teoretycznej i praktycznej zajmuje się różnymi zagadnieniami teatralnymi: dramaturgią, krytyką, teatrologią, produkcją, reżyserią. Interesuje się teatrem jako miejscem dialogu i wymiany kulturalnej, również międzynarodowej. Brała również udział w projektach filmowych i związanych z nowymi mediami w ramach współpracy ze studiem Ado Ato Pictures w Indonezji i Holandii. Jako stypendystka programów Fulbright’a i MacMillana prowadziła badania o Wyspiańskim w teatrze i kulturze w Polsce. Obecnie pracuje nad tłumaczeniem kilku dramatów Wyspiańskiego i oraz Pożegnania jesieni Witkacego na język angielski.

dr Elżbieta Grzyb – anglistka i polonistka, wykładowca Szkoły Języków Obcych Uniwersytetu Warszawskiego. Autorka dysertacji doktorskiej Miejsce dramatów S. I. Witkiewicza w polisystemie literatury amerykańskiej w świetle wybranych koncepcji z kręgu Translation Studies.

Uczy języka angielskiego od 26 lat. Prowadzi kursy z języka angielskiego ogólnego, kursy indywidualne dla osób niepełnosprawnych, zajęcia dla kadry kierowniczej UW i studentów historii sztuki, kursy dla studentów zagranicznych poświęcone kulturze polskiej. Stale rozwija swoje kompetencje, biorąc udział w konferencjach metodycznych, warsztatach i szkoleniach, również jako autorka referatów poświęconych zagadnieniom skutecznego przyswajania języka. Uczestniczy w wydarzeniach promujących wiedzę humanistyczną, takich jak Europejski Dzień Języków czy Festiwal Nauki oraz w konferencjach naukowych poświęconych obecności literatury i kultury polskiej za granicą. Redaktor działu zagranicznego pisma Witkacy!, współpracownik Instytutu Witkacego. Nauczanie języka angielskiego, promowanie wiedzy o kulturze anglosaskiej i polskiej to jej nieprzemijające pasje. Czytaj dalej →

W Wydawnictwie UMSC w Lublinie ukazał się właśnie kolejny tom serii Pracowni Historii Dramatu 1864-1939. To książka Wokół dramatu poetyckiego XX wieku pod red. Anny Podstawki i Jarosława Cymermana.

„O dramacie poetyckim, jego istocie i wyróżnikach, dyskutowano i pisano wiele. Przede wszystkim stawiano pytania, czy powinien być rozpatrywany w kontekście wyznaczników gatunkowych, czy może raczej historycznoliterackich, będąc każdorazowo zjawiskiem powstającym w określonym czasie i miejscu, zwykle w momentach batalii o nowy teatr. Czytaj dalej →

Nakładem Wydawnictwa Uniwersytetu Gdańskiego ukazała się książka Biblia w dramacie. Publikacja ta, pod red. prof. dr. hab. Edwarda Jakiela, jest pokłosiem konferencji, która odbyła się na Uniwersytecie Gdańskim, zorganizowanej przez Pracownię Badań nad Biblią i Religią w Literaturze Polskiej XIX i Początku XX w. (UG) oraz Pracownię Historii Dramatu 1864–1939 (UW).

Czytaj dalej →

Dnia 16 maja w Instytucie Filologii Polskiej UG odbyło się seminarium poświęcone postaci Judasza w dramacie. Było ono elementem całego cyklu spotkań i paneli naukowych poświęconych problematyce dramaturgicznej, jakie organizuje założona i prowadzona przez prof. dr. hab. Marię Jolantę Olszewską Pracownia Historii Dramatu 1864-1939 (Uniwersytet Warszawski).

Na początku prof. dr hab. Edward Jakiel przedstawił obecnym na seminarium wydaną na przełomie kwietnia i maja br. czwartą już z cyklu biblijnego księgę pokonferencyjną – Biblia w dramacie oraz tematyczny zeszyt wydawanego w Instytucie Filologii Polskiej UG periodyku „Język-Szkoła-Religia” XIII/1, w którym znalazło się jeszcze sześć artykułów poświęconych tematyce biblijnej w dramacie.

Rodzajem biblistycznej introdukcji było wystąpienie wykładowcy Gdańskiego Seminarium Duchownego – ks. dra Krzysztofa Grzemskiego. W swojej wypowiedzi, skonstruowanej jako zespół luźno ze sobą powiązanych glos, zwrócił on szczególną uwagę na aspekt soteriologiczny, konkretyzujący się w opozycyjnych rozstrzygnięciach dwóch apostołów: św. Piotra i Judasza właśnie.

Dr Irena Chawrilska z kolei w swoim wystąpieniu ukazała figurę Judasza w perspektywie estetycznej na tle triady modernizm–postmodernizm–hipermodernizm. Za punkt wyjścia przyjęto modernizm, reinterpretujący figurę Judasza na przełomie XIX i XX wieku, i niewątpliwie wymagający przekroczenia. Następnie współczesny Judasz został ukazany przez pryzmat rozważań Jerzego Nowosielskiego oraz  na przykładzie  jednego z głównych bohaterów powieści Małe życie autorstwa Hanyi Yanagihary z 2015 roku.

Dr hab. Lucyna Warda-Radys prof. UG zaprezentowała fragment wyników swoich badań językoznawczych nad dramatem K. H. Rostworowskiego Judasz z Kariothu. Skupiając się na językowym obrazie stanów emocjonalnych tytułowego bohatera, przedstawiła odkrywcze w tym zakresie ustalenia. Analiz leksyki samych tylko didaskaliów uzmysławia, jak wielki potencjał psychologicznych treści niesie w sobie dramat Rostworowskiego.

Całość domknęła dyskusja, którą prowadziła prof. dr hab. Maria Jolanta Olszewska. Niedokończona rozmowa na temat nie tylko młodopolskiej recepcji literackiej Judasza uzmysławia konieczność kontynuacji w takiej otwartej formule spotkań i akademickich dysput.

Edward Jakiel, UG

Serdecznie zapraszamy na kolejne spotkanie współorganizowane przez Pracownię. Tym razem 16 maja do Gdańska zaprasza:

Pracownia Badań nad Biblią w Literaturze Polskiej i Polskim Filmie

Wydział Filologiczny UG, Wita Stwosza 55, środa, 16 maja 2018, sala 1.48 

Program seminarium Judasz w dramacie młodopolskim

9.30-10.00

Prezentacja publikacji pokonferencyjnej: książki „Biblia w dramacie” i numeru tematycznego „Język-Szkoła-Religia”

dr hab. Edward Jakiel prof. UG

10.00-10.30

Judasz – kilka refleksji biblisty

1. dr Krzysztof Grzemski

10.30-11.00

O Judaszu z perspektywy filozoficznej

dr Irena Chawrilska

11.00-11.30

O języku i stylu dramatu K. H. Rostworowskiego „Judasz z Kariothu”

dr hab. Lucyna Warda-Radys prof. UG

12.00

Dyskusja

Prowadzi: prof. dr hab. Maria Jolanta Olszewska

13.30

Zakończenie seminarium

W „Teologii Politycznej” ukazał się właśnie bardzo ciekawy wywiad z prof. Marią Olszewską o Stefanie Żeromskim i jego miejscu w polskiej kulturze.

Zachęcamy do lektury! Całość TUTAJ.